عنوان مقاله	هدايت و ضلالت، جلوه اي از تساهل و تسامح انديشي مولانا
نشریه	نشريه دانشکده ادبيات و علوم انساني(كرمان) زمستان 1383
نویسنده	مشيدي جليل
حجم فایل	136 کیلو بایت
دریافت مقاله

 مولانا, تساهل و تسامح, قابليّت, ارشاد, گمراهي

 از مواردي كه ماية اختلاف ميان جبرگرايان و معتقدان به آزادي انسان گرديده؛آياتيست كه دربارة هدايت و ضلالت در قرآن كريم آمده است . خداوند در قرآن, در بسياري از موارد, ارشاد و گمراهي را به خود نسبت داده است. برخي از گروههاي اسلامي, مانند اشعريان, كه معتقد به خلق افعال از جانب خداوند هستند؛ از اين آيات برداشت جبري نموده و معتقد شدند كه خداوند در مؤمنان, هدايت و در كافران, كفر و معصيت, خلق نموده و اينها هرگز هدايت نمي شوند؛ امّا معتقدان به آزادي انسان (اماميّه و معتزله )، با در نظر گرفتن معاني متعدّدبراي هدايت وضلالت,بگونه اي آدمي رادرگزينش راه رشدوگمراهي,مختار دانسته اند. مولانا نيز به گونه هاي مختلف, آزاد انديشي خود را در زمينه هاي گوناگون و از جمله در دربارة هدايت و اضلال, آشكار نموده است؛ آن چنان كه تلويحاً روح تساهل و تسامح را به مخاطبانش القا مي كند. او معتقد است: از آن جا كه هر انساني استعداد جهت گيري بسوي خوبي را دارد؛ نمي توان حتي نسبت به كافران هم تكبّر ورزيد؛ چون سرانجام امور, دقيقاً مشخص نيست و در ضمن, مؤمنان هم از ضلالت و گناه در امان نيستند.